Nếu bạn từng mở ngăn chứa pin của remote, đồng hồ, đồ chơi hoặc một thiết bị điện tử và nhìn thấy bột màu trắng trên pin, đừng vội nghĩ đó chỉ là bụi bẩn thông thường. Đây thường là dấu hiệu cho thấy pin đã xảy ra hiện tượng rò rỉ chất điện phân.
Đặc biệt với pin kiềm (Alkaline), chất điện phân bên trong chủ yếu là kali hydroxit (KOH). Khi chất này rò rỉ ra ngoài và tiếp xúc với khí carbon dioxide (CO₂) trong không khí, nó có thể phản ứng và tạo thành kali cacbonat, xuất hiện dưới dạng các tinh thể hoặc lớp bột màu trắng. Panasonic cũng xác nhận đây là nguyên nhân phổ biến tạo ra bột trắng trên bề mặt pin kiềm bị rò rỉ.
Vậy bột trắng trên pin là gì, có nguy hiểm không và cần xử lý như thế nào? Hãy cùng Pin Nam Phương tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Bột trắng trên pin thường là các tinh thể kali cacbonat được hình thành sau khi chất điện phân của pin kiềm bị rò rỉ và phản ứng với CO₂ trong không khí.
Về cơ bản, quá trình này có thể hiểu đơn giản như sau:
Kali hydroxit (KOH) bị rò rỉ → tiếp xúc với CO₂ → hình thành kali cacbonat → kết tinh thành lớp bột trắng.
Vì vậy, nếu bạn phát hiện một lớp bột trắng hoặc tinh thể trắng bám quanh thân pin, hai đầu cực hoặc bên trong khoang chứa pin, đây có thể là dấu hiệu của pin bị rò rỉ, chứ không đơn thuần là bụi hoặc cặn bẩn.
Hiện tượng này thường gặp ở các loại pin kiềm sử dụng cho remote điều khiển, đồng hồ treo tường, chuột không dây, bàn phím, đồ chơi, thiết bị điện tử gia dụng và nhiều thiết bị sử dụng pin AA, AAA.
Khi pin đã xuất hiện dấu hiệu rò rỉ và có bột trắng, không nên tiếp tục sử dụng viên pin đó.
Có nhiều nguyên nhân có thể làm tăng nguy cơ pin bị rò rỉ. Một số nguyên nhân thường gặp gồm:
Trong quá trình hoạt động, pin liên tục xảy ra các phản ứng hóa học để tạo ra điện năng. Khi pin gần cạn hoặc đã hết năng lượng nhưng vẫn tiếp tục được để trong thiết bị, nguy cơ rò rỉ có thể tăng lên.
Đây là lý do bạn nên kiểm tra và thay pin khi thiết bị có dấu hiệu hoạt động yếu, thay vì để pin đã hết năng lượng trong thiết bị quá lâu.
Nhiệt độ cao có thể làm ảnh hưởng đến quá trình tự xả và độ ổn định của pin, từ đó làm tăng nguy cơ rò rỉ. Panasonic khuyến nghị bảo quản pin ở nơi khô ráo, tránh nhiệt độ cao và ánh nắng trực tiếp.
Do đó, không nên để pin trong cốp xe, gần nguồn nhiệt hoặc những khu vực có nhiệt độ và độ ẩm cao trong thời gian dài.
Việc lắp pin không đúng chiều dương (+) và âm (-) có thể gây ra những tình trạng bất thường trong quá trình sử dụng và làm tăng nguy cơ rò rỉ.
Đặc biệt với thiết bị sử dụng từ 3 viên pin trở lên, việc chỉ cần một viên pin được lắp ngược chiều cũng có thể gây ra hiện tượng bất thường.
Không nên sử dụng chung pin mới với pin đã qua sử dụng hoặc kết hợp những loại pin khác nhau trong cùng một thiết bị nếu nhà sản xuất không cho phép.
Sự chênh lệch về mức năng lượng và đặc tính của các viên pin có thể khiến thiết bị hoạt động không ổn định và làm tăng nguy cơ rò rỉ.
Pin Alkaline hoặc pin khô thông thường không được thiết kế để sạc lại. Việc đưa pin dùng một lần vào bộ sạc có thể gây rò rỉ, biến dạng hoặc thậm chí phát sinh nguy cơ cháy nổ.
Nếu cần sử dụng pin sạc, hãy lựa chọn loại pin rechargeable được thiết kế chuyên dụng và sử dụng bộ sạc phù hợp.
Có. Không nên chạm trực tiếp vào bột trắng trên pin bằng tay không.
Mặc dù bột trắng đã kết tinh khác với chất điện phân dạng lỏng ban đầu, kali cacbonat vẫn là một chất có tính kiềm và có thể gây kích ứng hoặc bỏng hóa chất nếu tiếp xúc với da trong điều kiện nhất định. Panasonic cảnh báo không nên để chất này tiếp xúc trực tiếp với da và đặc biệt cần tránh để chúng dính vào mắt.
Vì vậy, khi phát hiện pin chảy nước hoặc có bột trắng, hãy ưu tiên đảm bảo an toàn cho bản thân trước khi lấy pin ra khỏi thiết bị.
Nếu phát hiện pin bị rò rỉ, bạn có thể thực hiện theo các bước cơ bản sau:
Bước 1: Ngừng sử dụng thiết bị
Nếu thiết bị đang hoạt động, hãy tắt thiết bị và ngắt nguồn nếu có thể. Không tiếp tục sử dụng viên pin đã bị rò rỉ.
Bước 2: Bảo vệ tay
Không dùng tay không để chạm vào bột trắng hoặc chất lỏng rò rỉ. Nếu có, hãy sử dụng găng tay chống thấm và thao tác cẩn thận để hạn chế tiếp xúc trực tiếp.
Bước 3: Tháo pin ra khỏi thiết bị
Lấy viên pin bị rò rỉ ra một cách cẩn thận, tránh làm bột trắng phát tán hoặc để chất rò rỉ tiếp xúc với da và quần áo.
Nếu pin bị kẹt hoặc chất điện phân đã chảy sâu vào bên trong thiết bị, không nên cố dùng lực mạnh để lấy pin. Với trường hợp chất rò rỉ đã xâm nhập vào các bộ phận bên trong, nên cân nhắc đưa thiết bị đến nơi sửa chữa hoặc trung tâm kỹ thuật để kiểm tra.
Bước 4: Vệ sinh khu vực bị ảnh hưởng
Với phần cặn bên ngoài có thể tiếp cận an toàn, có thể dùng khăn giấy, tăm bông hoặc vật liệu phù hợp để loại bỏ cặn. Panasonic cũng hướng dẫn có thể sử dụng tăm bông được làm ẩm bằng nước để xử lý các tinh thể, sau đó để thiết bị khô hoàn toàn trước khi lắp pin mới.
Tuy nhiên, cần đặc biệt cẩn thận để không đưa nước hoặc chất lỏng vào sâu bên trong các mạch điện tử của thiết bị.
Bước 5: Không sử dụng lại viên pin đã rò rỉ
Pin đã xuất hiện bột trắng hoặc có dấu hiệu rò rỉ nên được loại bỏ và thay bằng viên pin mới phù hợp với thiết bị.
Khi bỏ pin, hãy thực hiện theo hướng dẫn thu gom và xử lý pin đã qua sử dụng tại địa phương. Một số điểm thu gom có thể yêu cầu cách ly hai đầu cực trước khi đưa pin đi xử lý.
Nếu chất rò rỉ từ pin tiếp xúc với da, hãy rửa ngay vùng da bị ảnh hưởng bằng thật nhiều nước sạch. Không nên để chất này lưu lại trên da trong thời gian dài vì có thể gây bỏng hóa chất.
Nếu chất rò rỉ hoặc bột trắng dính vào mắt, tuyệt đối không dụi mắt. Hãy lập tức rửa mắt thật nhiều bằng nước sạch và tìm kiếm sự chăm sóc y tế càng sớm càng tốt. Hướng dẫn an toàn của Panasonic khuyến cáo rửa mắt bằng một lượng lớn nước sạch và nhanh chóng đến cơ sở y tế khi mắt tiếp xúc với chất điện phân của pin.
Để giảm nguy cơ xuất hiện bột trắng trên pin, bạn nên lưu ý một số điều sau:
Bột trắng trên pin thường là dấu hiệu của hiện tượng rò rỉ ở pin kiềm. Chất điện phân bên trong pin, chủ yếu là kali hydroxit, khi thoát ra ngoài và phản ứng với CO₂ trong không khí có thể tạo thành kali cacbonat kết tinh thành những lớp bột hoặc tinh thể màu trắng.
Đây không phải là hiện tượng nên bỏ qua. Khi phát hiện pin bị rò rỉ hoặc có bột trắng, hãy hạn chế tiếp xúc trực tiếp, tháo pin cẩn thận, vệ sinh khu vực bị ảnh hưởng đúng cách và thay pin mới phù hợp.
Đặc biệt, nếu chất rò rỉ tiếp xúc với da hoặc mắt, cần xử lý ngay bằng nhiều nước sạch và tìm kiếm hỗ trợ y tế khi cần thiết.
Hiểu đúng về hiện tượng pin chảy nước, pin bị rò rỉ và bột trắng trên pin sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc bảo quản, sử dụng và thay pin, đồng thời hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến thiết bị cũng như an toàn của người sử dụng.
Bóng đá 90Phut TV trực tiếp tiếng Việt
Link Cà Khịa TV hôm nay